İslam Dininin Akla Verdiği Önem

Akıl, Allah’ın insanlara verdiği büyük bir nimettir. İnsan, iyiyi ve kötüyü birbirinden akıl ile ayırır. Akıl insanı diğer canlılardan ayıran en büyük özelliktir.
Dinimizde mükellef olmak için akıllı olmak şarttır. İman ve ibadetlerde aranan ilk şart akıldır. Aklı olmayanların dinin emirlerinden sorumlu olmaması aklın İslam Dinindeki önemini göstermektedir. Ancak, aklın gerçek değerini bulması ve insan için yararlı olabilmesi, onu iyi kullanmaya bağlıdır. Aklını iyi kullanmayanlar, Kur’an-ı Kerim’de yerilmektedir. Aklı en önemli bilgi vasıtalarından biridir.
İslam Dini akla olduğu gibi bilgiye de üstün bir değer vermiş, daima okumayı ve öğrenmeyi emretmiştir. Kur’an-ı Kerim’in ilk ayetinin “Oku” emri ile başlaması, bize okumanın önemini açık bir şekilde göstermediktedir. Bilgiye ve bilgi sahiplerine verilen değer konusunda Yüce Allah şöyle buyuruyor: “De ki: Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?” Peygamber Efendimiz de bilgi öğrenmenin müslümanlar için önemli bir görev olduğunu şöyle buyuruyor:

“İlim öğrenmek erkek ve kadın her müslümana farzdır.”
Dinimizin bu emirlerine uygun olarak atalarımız bilgiye çok değer vermiş, bilim adamlarına büyük saygı göstermiştir.
Büyük Türk Hükümdarı Yavuz Sultan Selim, Mısır seferinden dönerken yanında bulunan din bilgini İbni Kemal ile çamurlu bir yerden geçiyorlardı. İbni Kemal’in atının ayağından sıçrayan çamurlar Yavuz’un elbisesini kirletince, İbni Kemal buna çok üzülmüştü.
Hocasının üzüldüğünü gören Yavuz Sultan Selim: “Üzülme hocam! Alimin atının ayağından sıçrayan çamur bizim için bir süstür. Bu kaftan bu çamur ile saklanıp tabutumun üzerine konulsun” diye vasiyet etmiş, alimlere olan üstün saygısını göstermiştir.

Kuranı Kerimde İslamın Akla verdiği önemi gösteren ayetler

Mü’min Süresi
54. Sağlam akıl sahipleri için bir doğruluk rehberi ve bir öğüt olmak üzere.

Furkan Süresi
44. Onların çoğunu hakikaten söz dinlerler, yahut akıllanırlar mı sanıyorsun? Gerçekte onlar hayvanlar gibidir, hatta onlar daha şaşkın haldedirler.

Kasas Süresi
60. Size verilen her şey dünya hayatının bir geçimliği ve ziynetidir. Allah katında olanlar ise daha hayırlı ve daha devamlıdır. Hâlâ akıllanmayacak mısınız?

Ankebut Süresi
63. Andolsun ki onlara: “Gökten su indirip de onunla ölümünden sonra yeryüzünü dirilten kimdir?” diye sorsan, şüphesiz ki: “Allah!” diyecekler. De ki: “Hamd Allah’a mahsustur.” Onların çoğu akıllarını kullanmazlar.

Yâsin Süresi
62. Andolsun ki o sizden birçok nesilleri kandırıp saptırmıştır. Hâlâ akıl erdiremiyor musunuz?

Zümer Süresi
9. Yoksa o, geceleyin secde ederek ve kıyamda durarak ibadet eden, ahiretten korkan ve Rabbinin rahmetini dileyen kimse gibi midir? De ki: “Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?” Ancak sağlam akıl sahipleri öğüt ve ibret alırlar.

Zümer Süresi
18. O kullarım ki, sözü işitip de onun en güzeline uyarlar. İşte bunlar Allah’ın kendilerine hidayet ettiği kimselerdir. İşte bunlar öz akıl sahiplerinin tâ kendileridir.

Tur Süresi
32. Bunu onlara akılları mı emrediyor, yoksa onlar azgın bir topluluk mudurlar?

Talak Süresi
10. Allah onlara şiddetli bir azap hazırlamıştır. Ey iman etmiş olan akıl sahipleri, Allah’tan korkun! Allah size bir zikir indirmiştir.

Yorumlar